Biblioteca - Portugaliae Monumenta Histórica - Índice - Scriptores - Volvmen I

Irib - Instituto de Registro Imobiliário do Brasil

Scriptores - Volvmen I - Fascicvlvs I

Vol. 1 - Fol. V

Scientiarum historicarum hodierno permotae splendore, magnoque in hoc, vel etiam in superiori saeculo, incremento, pleraeque Europae nationes, priscas suae quaeque gentis origines perquirendi ardore, vetusta temporum monumenta pandere, et tamquam in magna horrea ingentem colligere messem anxie, maximisque impensis enituntur.(...)

Vol. 1 - Fol. VI

tandem saeculorum pulvere et tinea, permultas historicas narrationes, scriptorumque iudicia et opiniones aut penitus immutant, aut corrigunt, verumque ubicunque confirmant. Certis denique historica critice fundamentis suffulta, recteque vetusta facta perpendens, historiam ad veram erigit scientiam, quae hominum praesens, futurumque genus, non in sterilis sapientiae gloriam, sed in frugiferam certamque ducit doctrinam, in omnis exempli salubribus antiquitatis documentis positam.(...)

Vol. 1 - Fol. VII

tio, sive methodus, peragendi, statim Classi Scientiarum Moralium, Litteraturaeque ab uno ex eius sociis ad examen proposita, postquam ibi probata fuit, similiter a regio Administro, ad quem res pertinebat, laudatis Academiae conatibus, probatur, executionique mandandam decretum fuit. (...)

Vol. 1 - Fol. VIII

tia: - B - Leges, Iurisqueprudentia: - C - Diplomata, Actaque publica et privata. Monumenta haec in lucem ita edenda sunt, ut quaelibet magnarum trium Divisionum, tamquam singulares membrum consistens, integrum cum caeteris, eadem methodo, et sub eodem titulo consentiens perficiet corpus; (...)

Vol. 1 - Fol. IX

sunt fines, excerpta tantum typis nunc mandanda erunt; quod pari modo faciendum erit, dum de exterorum populorum chronicis, historicisque narrationibus agatur, in quibus aliquid ad nostras res spectans narretur(...)

Vol. 1 - Fol. X

1. Publica super regni regimine acta, comitiorumque, sive magnatum populique conventuum, inquisitiones, statutaque ad commercium, reique publicae regimen spectantia;omnia praetera documenta illa, quae hodierno nomine statistica appellantur. (...)

Vol. 1 - Fol. XI

Classis unus ex sociis, probato hoc programmate, statim tabularia, bibliothecas, archiva, scriniaque huius regni perquirendi, omniumque monumentorum supra XIV. saeculum notitiam, cognitionemque acquirendi accepit munus: in posterum huiusce, sequentiumque saeculorum monumenta similiter prescrutrari Regia Academia differens, socium illum in publico tabulario, Torre do Tombo, refertissimo fortasse inter Europae tabularia, opus suum persequendi occasionem adripere statuit, dum ab itineribus in provincias abstineret, tempusque iterum proficiscendi exspectaret. (...)

Vol. 1 - Fol. XII

aut, autographorum, aut eiusdem aetatis apographorum, et etiam in antiquis regestis authentice descriptorum inventus est, ut supra duodecim millia dinumerentur illa tantum monumenta, quae XIV. saeculum praecedunt. (...)

Vol. 1 - Fol. XIII

menta, quaeque publici facienda iuris seligere, horumque singula inspicere, versare, ut, secundum genus suum, unumquodque in proprium reduceretur ordinem. (...)

Vol. 1 - Fol. XIV

possibile erit, temporum ratione. Cumque Socius ille academicus, qui per regni tabularia et archiva missus cuncta perscrutatus fuerat documenta, eorum enumerationem, catalogumque, saeculorum rationem indicans, perfecisset; facile equidem erat, ea documenta seligere, et secundum temporum indicatam seriem in lucem edere. (...)

Vol. 1 - Fol. XV

Facilius contra in secunda divisione, vel Monumentorum Historicorum corpore, leges, iusque patrium antiquum amplectente, divisionum omnes partitiones servari poterunt: monumenta enim antiqua iuris, sive publici sive privati, universalis vel municipalis, quae vere monumenta medii aevi sunt, partim iam typis mandata fuere, partim in uno fere tabulario publico, Torre do Tombo, collecta extant; (...)

Vol. 1 - Fol. XVI

ad subsidiarium attinet ius, aliaque iurisprudentiae monumenta, magnae certe historicae utilitatis, ubi occasio, aut ratio suaderet, interserenda quaeque fore, Academici statuerunt. (...)

Vol. 1 - Fol. XVII

etsi non parvus nobis supersit numerus; si tamen ad illa, tum huiusce, tum sequentium saeculorum comparetur, exiguus certe habendus est. (...)

Vol. 1 - Fol. XVIII

portucalensem, vel ad eius historiam adhuc Legionensi regno sociatae, quaevis modo referantur: secunda vero reliqua, sed, ut par est, selecta. Haec praeterea series regestis, aut tabulis, exterorum illustrabuntur diplomatum, quibus nostra utcumque illucescere poterit. (...)

Vol. 1 - Fol. XIX

sua cuiusque lingua scribi placuit: si vero non ad unum vel alterum, sed ad plura monumenta, alia alio scripta sermone, aliquid annotandum erit, maximae eorum partis sermo, ad omnia simul, adhibendus erit. (...)

Vol. 1 - Fol. XX

differat, immutare audebimus. Si quae vero apographa authentica, et antiqua MSS. adhuc extant, haec potius sequi, et varias editionum lectiones, modo ut ex manifesta negligentia, vel errore irrepserint, indicare placuit. (...)

Vol. 1 - Fol. XXI

tiquarum rerum studiosos, ad ipsa monumenta, tamquam ad historiae fontes, ducere; et praeterea haec ipsa litteraturae barbaries, vetustatis velut index, MSS. suam aliquoties aetatem assignat. (...)

Vol. 1 - Fol. XXII

signa, incisaque omnino oblita fuere: nullibi tamen in hac re maior, quam in Portugalia, aut confusio, aut despectrix negligentia supervagata fuit: augebatur idcirco nobis omnia pariter corrigendi difficultas, et timor, ne aliquid contra veram scriptorum sententiam, verborumque interpretationem, novis adiectis interpunctionibus, immutaretur: hoc igitur placuit consilium: incisa, et stigmata orthographica tantum restituere, aut ubi eorum aliqua remanebant vestigia; (...)

Vol. 1 - Fol. XXIII

sibus universa colligere aggressi sumus Portugaliae Monumenta Historica.

Vol. 1 - Fol. XXV

Hoc primum seriei Scriptorum volumen, secundum quod iam monitum fuit, super methodo et programmate huius magnae collectionis, quam Regia Academia aggressa est, comprehendit chronica, rerum gestarum memorias, et narrationes, quae ad Portugaliae regni historiam in primordiorum suorum aetate referuntur. (...)

Vol. 1 - Fol. XXVI

haec scripta fuere; et ad quam narratas ibi res referre oporteat: saepe etiam difficilimum est monumentorum aetatem aperire, quam vis in illa suum cuiusque situm sit pretium, et historica auctoritas. (...)

Vol. 1 - Fol. XXVII

et in hanc collectionem describenda ordinata, superesse per tabularia et bibliothecas huius regni monumenta, ad suorum primordiorum historiam spectantia. (...)

Vol. 1 - Fol. XXVIII

Portvgaliae Monvmenta Historica - Scriptores - Vol. 1. p. 1 - fac simile

Vol. 1 - Fol. 1

Chronicon Conimbricense.

Pars 1

Autographum MS., cui Chronicon Conimbricense titulus, cuiusque vetustas a saeculo XII., vel ab initio XIII. deducenda, in Sanctae Crucis monasterio Conimbricae ab illlo temporis aevo varie repositum ad nos pervenit: quos tamen casus evaserit, referre iuvat. Psalmorum et precum cuidam libro, quo monachi ad recitandam illam Canonicarum Horarum partem, quae Nona dicitur, utebantur, temere, ut credere fas est, compaginatum in eiusdem monasterii sacro apodyterio, quod nunc sacristia vocatur, per aliquot saecula permansit;

Vol. 1 - Fol. 2

tes: quae nimirum latino-barbaro, et quae vernaculo scripta sermone inveniuntur: nec sermonis tantum, sed temporum potius, et rerum ratio hoc nobis suadet; quae enim res vernaculo narrantur sermone, ad saeculum XIV. et XV. referuntur. Nunc ergo iam typis primam codicis huius partem mandare; secundam vero in suum conveniens reservare tempus, dum illorum saeculorum res a suis depromere monumentis expediat, nostra profecto interest. (...)

1. - 2. - 3. - 4. - 5.

Chronica Gothorum.

Rerum a primordio Portugaliae gestarum historiae maximo sunt pretio dua illa antiqua munumenta, quae Chronica vel Historia Gothorum, et Chronicon Conimbricense vulgo appellantur; tum quod pervetusta, et monarchiae huic aut omnino, aut fere antiquitate aequalia; tum quod rerum multitudine, eventuumque varietate ditissima sint. Hoc autem, quod Chronica vel Historia Gothorum dicitur, ad hanc nostram aetatem primaeva sua integritate, et simplici facundia pervenire non contigit. (...)

Vol. 1 - Fol. 6

bet argumenta, ut non modo ampliorem, sed etiam correctiorem antiquorum MSS. Chronicorum, vel Historiae Gothorum, quae perdita credimus, notitiam exhibere possimus. De apographo primum, quod textum integrum laudatae editioni suppeditavit, quodque apud Resendium aliquando fuerat, aliquid dicere aequum est. (...)

Vol. 1 - Fol. 7

li XIII. iam dimidiati monumentum esse confirmant, versatumque successive ab Andrea Resendio, Jacobo Menoetio Vasconcellio, et Emmanuele Severino de Faria, a quo Brandanus acceptum in Appendice III. Monarchiae Lusitanae Partis in lucem edidit. (...)

Vol. 1 - Fol. 8

In prologo ad III. Partem Monarchiae Lusitanae ipse Brandanus, fragmenta quaedam Chronicorum Gothorum in Alcobacensi bibliotheca extitisse, ut diximus, refert; et in laudata modo rubrica, a codice hoc, cuius reliquiae tunc vix remanebant, quique Resendii aetate intiger credendus, scriptorem hunc suum exemplar decerpsisse censet, diversum nimirum narrationis forma, dicendique genere a codice illo XIII. saeculi, quem antehac possidebat. (...)

CHRONICA GOTHORUM.

BREVIS HISTORIA GOTTORUM.

Chronicon Complutense Sive Alcobacense

Vel Monasterii Sanctae Crucis Conimbricensis

Parvum in Appendicibus ad Tom. 23 Hispaniae Sacrae Floresius edidit chronicon, cui nomen Chronicon Complutense imposuit; quod in Complutensi urbe (Alcalá) cuiusdam membranei codicis, Eusebii et aliorum Chronica titulum ferentis, prima scriptum in pagina extabat. (...)

Vol. 1 - Fol. 18

rem inductus, illud Complutense Chronicon (quod aequo iure Alcobacense, vel Conimbricense a Sanctae Crucis Monasterio appellandum esset) primaeva Chronica Gothorum, fuisse existimavit: quod si verum esset; haec Gothorum Chronica vel Historia nihil aliud, nisi illius continuatio, vel paraphrasis fuissent: attamen nec apographum, quod Brandanus a Losada accepit; nec vetus ille Resendii codex huic favent opinioni. (...)

Vol. 1 - Fol. 19

Chronicon Lamecense.

In quadam pagina ad initium addita cuiusdam martyrologii, simul in eodem volumine cum alio codice, obituarii titulum ferente, compaginati, Chronicon Lamecense litteris saeculi XIII. scriptum inventum est, et servatur in Cathedralis Ecclesiae Lamecensis tabulario. Annotatio ibi exarata, chronicon hoc anno 1262 authentice, id est, auctoritate legitima, non privato arbitrio, ex alio antiquiori monumento descriptum fuisse, indicat. (...)

Vol. 1 - Fol. 20

Chronicon Laurbanense.

In altera pagina folii litteris omnino carentis, quod percelebri testamentorum codici (Livro dos Testamentos) monasterii Laurbanensis (Lorvão) praemittitur, duo reperiuntur monumenta sub initio saeculi XII., ut videtur, diversis tamen litteris scripta. Horum unum primorum Benedictinorum illius monasterii abbatum ordinem, et successionem continet: secundum vero quorumdam Portugaliae eventuum, ad Legionemsium regum aetatem spectantium, chronicon, aut narrationem, memoriae Legionensium regum aetatem spectantium, chronicon, aut narrationem, memoriae prodit. (...)

Breve Chronicon Alcobacense

Ex MSS., quae in monasterio Alcobacensi quondam, nunc vero in Publica Olisiponensi Bibliotheca custodiuntur, codex ille numero 183 signatus membranaceum est volumen ea magnitudine, quam in 4.º vocant, litteris saeculi XIV. conscriptum, veteris Cistertiensis itus divinorum officiorum breviarium continens; ad cuius finem, et eiusdem saeculi item litteris scriptum hoc, quod sequitur, chronicon inventum est. (...)

Vol. 1 - Fol. 21

Alcobaça, Provas e Addições pag. 42 sub titulo: Chronicon Alcobacense I.: edidit Fr. Fortunatus a D. Bonaventura. In codice illo monumentum hoc recentioribus litteris sequenti epigraphe superscriptum apparet: Breve Chronicon Rerum Lusitanarum. Ex hoc ipso autographo nostram hanc editionem proferimus. (...)

Vol. 1 - Fol. 22

Chronica Breve do Archivo Nacional.

O IV. Livro das Inquirições de Affonso III., guardado no Archivo da Torre do Tombo, ou foi compilado dos rolos parciaes em que esses inqueritos eram successivamente lançados, ou foi transcripto do registro primitivo que não chegou até nós. (...)

Vol. 1 - Fol. 23

Chronicas breves

E memorias avulsas de S. Cruz de Coimbra

O codice 79 da Biblioteca Publica do Porto, que pertenceu ao monasterio de S. Cruz de Coimbra, contêm quasi na sua integra pequenas composições historicas, que evidentemente são anteriores ao seculo XVI., tanto pela materia, como pelos caracteres paleographicos do codice. (...)

Como e donde descenderom os reis de portugal.

Vol. 1 - Fol. 27

Como o enperador se leuantou de sobre guimarães.

Como dom egas moniz foy aas cortes de toledo ao enperador.

Como o principe dom Affonso foy feyto rei e venceo a batalha dourique.

Como o bispo de coimbra trouxe recado a elrey dom affomso que soltasse sua madre.

Vol. 1 - Fol. 28

Como chegou o cardeal a coynbra escomungou elRey dom Affomso e toda sua terra.

Como elRey dom affomso tomou leirea e torres nouas e santarem.

Como elRey dom Affomso furtou santarem.

Vol. 1 - Fol. 29

Como elRey dom afonso açalmou santarem e tomou lisboa.

IV.

Aqui se compeça a estoria dos Reys de purtugal.

Vol. 1 - Fol. 30

Vol. 1 - Fol. 31

DelRey dom Sancho.

DelRey dom Affomso de Portugal.

DelRey dom sancho de purtugal.

DelRey dom afomso de purtugal.

Vol. 1 - Fol. 32

DelRey dom donis.

S. Rudesindi vita et miracula.

Vitae, et miraculorum S. Rudesindi, Dumiensis, sive Minduniensis, et postremo Iriensis episcopi, narratio a duobus Cellaenovae monachis saeculo XII. conscripta, nostrarum rerum historiae valde interest; tum quod sanctus hic vir regione illa, ad Minii meridiem versa, quâ postea Portugaliae fines prolati fuere, oriundus fuerit; tum maxime quod miraculorum pleraque suorum ad res gestas, regnante Alphonso I., referantur, easque saepe dilucere faciant. Hanc narrationem, a Mabillonio, et Bollandianis prius editam, in appedicibus ad Tom. 18 Hispaniae Sacrae. (...)

Vol. 1 - Fol. 33

in hoc minus adcurate locutum adfirmat: sed huius Conimbricensis expeditionis nihil apud exemplar a Bollandistis et Floresio editum; ergo codex noster, ei, quo Morales usus est, in hac parte similis, genuinum Ordonii foetum repraesentat."(...)

Vol. 1 - Fol. 34

bris II. et III. priorum editionum materiam suppeditavere, nunc superest. Alcobacensis codicis 113 fragmentum, saeculi XIII. MS., partem huius Sancti vitae vix praebet: varias hinc lectiones, nec exiguo numero, hausimus.(...)

Incipit liber de uita Sancti Rudesindi episcopi et confessoris.

Incipit prologus.

Vita

Ex MSS. Monasterii Celae-novae transmissa.

Prologus

Liber I

De vita ejus et obitu.

Caput I.

S. Rudesindi ortus, educatio, Episcopatus.

Explicit Prologus.

Vol. 1 - Fol. 35

Vol. 1 - Fol. 36

Caput II.

Monasterium Cella-nova extructum. S. Rudesindi vita monastica:dignitas Abbatis.

Vol. 1 - Fol. 37

Vol. 1 - Fol. 38

Vol. 1 - Fol. 39

Incipit capitulatio in libro I.º uirtutum Sancti Rudesindi episcopi et confessoris.

Quomo petrus gundisalui crepuit medius.

Qualiter munio uelasci effectus est mutus, et postea defunctus.

De muliere illuminata, et filio a demone liberato.

De ferreis circulis fractis.

De muliere illuminata.

De serpente eiecto a muliere.

De serpente eiecto a puero.

De naui ueniente a uiatores.

De muliere a demone uexata et postea liberata.

De homine a uinculis liberato.

Incipit liber I.us miraculorum Sancti Rudesindi episcopi et confessoris, qui a deo per ipsum post eius obitum sunt facta, et a magistro Stefano cellenoue monacho edita, et ab eo ab his qui uidere cognita.

Vol. 1 - Fol. 40

Incipit capitulatio in libro II.º uirtutum Sancti Rudesindi episcopi.

Quomo munio fulgur pessime obiit.

De milite quodam a demone uexato, iterumque sanato.

De rustico perdito lumine, et postea recuperato.

De muliere a rabie uexata, et iterum sanata.

Quomo prius litteras aborruit, et postea adquieui.

De infirmo celle noue famulo, iterumque sanato.

De cuiusdam abbatis furata ueste, et postea inuenta.

De puero a demone uexato, et iterum sanato.

De duabus sororibus ab uno demone uexatis, et postea sanatis.

De celle noue monasterio a rege portugalensi leso, iterumque recuperato.

Inceipit liber II.^us de uirtutibus beati Rudesindi episcopi*.

Vol. 1 - Fol. 41

Vol. 1 - Fol. 42

Era M.ªCC.ªX.ª tam uita beati Rudesindi quam uirtutes ab ordonio sunt edite. Incipit capitulatio in libro III.º

De quodam laico a uinculis absoluto.

De lucensi episcopo a dolore sanato.

De iacobensi canonico ab infirmitate recuperato.

De archidiacono celle noue a peste liberato.

De quodam monacho a febribus sanato.

De altero monacho a febrium langore recuperato.

De rustico duabus uicibus a dolore liberato.

De puero illuminato.

De quodam matrona demone liberata.

De uehiculo eniente cuidam celle noue monacho.

Vol. 1 - Fol. 43

Liber IV. *Miracula superaddita ab Ordonio.

** De homine post diutinam ue(??????) a demone liberato.

De santi(??????) galicca ab immundo spiritu uexata, per sancti Rudesindi merita liberata.

De puero sanato ab immundo spiritu spiritu in festo beati pontificis Rudesindi.

De alio ceco puero de canderee, qui ad sancti tumulum lumen a domino impetrauit.

De quodam homine ab osso piscis sanato, et a malitia et inquie(?????)dine quam exigebat monasterio emendato.

De quadam puella qualiter ab apostematis egritudine sit sanata.

De clerico de (?????)areyroaa, quomodo recuperauit manum, quam prius habuerat inutilem et contractam.

De quodam homine michaele nomine qualiter a contractione crurium ac tibiarum sit redditus sanitati.

Vol. 1 - Fol. 44

De quodam ab inimicis capto, et in modum crucis christi fortiter alligato, mirabiliter absoluta.

De monacho Sancti Facundi nomine Sanctio priuato lingue offitio sibi per sanctum pontificem restituto.

De quadam muliere cercata ex magnitudine infirmitatis que postea lumen meruit obtinere.

De contracto qui non nisi curru aliis manibus uehebatur.

Vol. 1 - Fol. 45

Caput II.

Alia miracula S. Rudesindi, captivo, muto, cæcæ præstita. Malevoli puniti.

Vol. 1 - Fol. 46

Vita Sanctae Senorinae.

Sancta Senorina de Basto, Sancti Rudesindi propinqua, monacha Benedictina, circa X. saeculi dimidium vixit. Eius vitae narratio, quam nunc edere curamus, aliquam, nec contemnendam, societatis civilis historiae notitiam exhibet, non modo ante verum etiam post Portugaliae disiunctionem a Legionesi regno, et ad vigesimum usque saeculi XII. annum. (...)

Vita Beatæ Senorinæ Virginis

Desumpta ex antiquissimo exemplari quod in ipsa ecclesia bastensi observatur.

Alia sanctæ senorinæ vita

Ex actis sanctorum.

Vol. 1 - Fol. 53

Vita Sancti Geraldi.

Ex vetusto Colbertinæ Bibliothecæ codice Sancti Geraldi vitam a Baluzio descriptam, in III. Miscellaneorum libro Parisiis anoo 1680 iam editam postea in urbe Lucca anno 1761 Mansius in maxima eorum Miscellaneorum editione vulgavit. (...)

Vita beati geraldi

Archiepiscopi bracarensis.

Auctore eius discipulo Bernaldo archidiacono bracarensi.

Vita S. Martini Sauriensis

Antiquorum regestorum in Sanctæ Crucis monasterii Conimbricensis tabulario servatorum celeberrimum est illud, cui nomen Liber Sanctus inditum fuit; vel simul: Magister Petrus Alfardus, ex monachis in hoc coenobio primitus congregatis unius a nomine, qui S. Theotonii, praesulis sui, iussu hoc traditur compilasse polyptycum seu chartularium, de quo alio loco ampliorem notitiam lector inveniet. (...)

Vol. 1 - Fol. 60

Domino suo menendo gratia dei sauriensium presbitero, saluatus de suis unus sed in eis paruus.

Vol. 1 - Fol. 61

Vol. 1 - Fol. 62

Vita tellonis achidiaconi

Notitiaque fundationis coenobii S. Crucis Conimbricensis.

Tellonis, Cathedralis Conimbricensis Ecclesiae Archidiaconi, vita, et monasterii Sanctae Crucis fundationis notitia, omnia circa illam fundationem acta negotia secuta, recensens, codicis, cui Liber Sanctus nomen est, velut quoddam prooemium constituunt. Codex iste, non tantum Libri Sancti, sed etiam Magistri Petri Alfardi nomine cognitus fuit, ut nos, quum de S. Martini Sauriensis vita loquuti sumus, iam observavimus. (...)

Vol. 1 - Fol. 63

'' In era M.ª C.ª LX.ª VIIII.ª VI.to kal. marcii ingressi sunt primum fratres monasterium Sancte Crucis. Anno ab incarnatione domini M.°C.°XXX.°I.° Indicione VIII.ª " (...)

Incipit prologus in libro qui dicitur inventarium

Finit prologus.

Vol. 1 - Fol. 64

gavit, sed sordidatum mendis, quibus non istius modo scriptoris, sed omnium scatent libri, typis saeculis XVI. et XVII. mandati, dum historica monumenta describunt.(...)

Vol. 1 - Fol. 65

Priuilegium innocentii pape.

Vol. 1 - Fol. 66

Littere innocentii pape ad infantem alphonsum.

Ad col. episcopum.

Vol. 1 - Fol. 67

Epistola innocentii pape ad bernardum col. episcopum

Vol. 1 - Fol. 68

Epistola innocentii pape ad rege domnum al.

Item priuilegium lucii pape.

Vol. 1 - Fol. 69

Item priuilegium eugenii pape.

Vol. 1 - Fol. 70

Karta dimissionis giliberti ulixbonensis episcopi de eccesiastico leirene et terminis eius.

Vol. 1 - Fol. 71

Epistola regis alfonsi ad domnum papam adrianum pro ecclesiastico leirene.

Privilegium Adriani pape.

Vol. 1 - Fol. 72

Epistola domni adriani pape ad regem domnum alfonsum.

Karta libertatis Micahelis col. episcopi, et canonicorum sedis sante marie de monasterio sancte crucis.

Vol. 1 - Fol. 73

Epistola michaelis col. episcopi domno alexandro pape.

Epistola domni al. regis domno alexandro pape.

Vol. 1 - Fol. 74

Priuilegium domni alexandri pape.

Vol. 1 - Fol. 75

Karta terminorum parrochie sancte crucis.

Vida de D. Tello e noticia da fundação do mosteiro de S. Cruz de Coimbra.

Versão do seculo XV.

A uida de dom telo.

Vita Sancti Theotonii.

Publicae Portucalensis urbis bibliotecae in codice, numero 52 signato, qui quondam ad Sanctae Crucis Conimbricense monasterium pertinebat, simul reperiuntur et Sancti Theotonii, primi illius monasterii praesulis, vita, et quodam Regulae Sancti Augustini apographum, Martyrumque quinque, qui Morochii nomine vulgo cognoscuntur, historia. (...)

Incipit uita beatissimi domni theotonii, primi prioris monasterii sancte crucis colimbricensis.

Exordium monasterii S. Joannis de Tarouca

In Appendice ad III. Partem Monarchiae Lusitanae Brandanus historicam narrationem super aedificatione, vel fundatione Monasterii S. Joannis de Tarouca Cisterciensis ordinis primus typis mandavit, inque lucem edidit. In illius monasterii tabulario narrationis huius non autographum, sed apographum extitisse ipse refert *; cuius tamen aetatem silet, narrationis tantum vetustatis memor. (...)

Vol. 1 - Fol. 89

psimus in volumine magno. Prater haec, S. Bernardi spistolae, in narratione illa descriptae, quaedam verba, loquendique genus in suspicionem, sit ne genuina, inducere nos possunt.(...)

Vol. 1 - Fol. 90

Indiculum fundationis monasterii S. Vicentii.

Historiae rerum, Alphonso I. regnante, gestarum valde interest hoc monumentum; quippe quod maxime memorandi, inter caetera illius aevi facionora, eventus, vi scilicet a Maurorum dominatione captae Olisiponis urbis, narrationem posteritati commendat. In publico tabulario, Torre do Tombo, documentum hoc inter alia monasterii S. Vicentii ibi collecta nunc extat. (...)

Vol. 1 - Fol. 91

Iudiculum fundationis Monasterii beati vicentii ulixbone.

Assumptio narrationis propositorum.

Hic iam quedam occurrunt de stupendis dei mirabilibus narratibus nostris interponenda.

Vol. 1 - Fol. 92

Vol. 1 - Fol. 93

De expugnatione scalabis.

Brandanus in Appendicibus ad III. Monarchiae Lusitanae Partem super Scalabi (Santarem) oppido ab Alphonso I. expugnato et vi capto narrationem vulgavit, in qua tam magni eventus levium etiam rerum, et nullius fere pretii successus memorantur. In Codice 207 Monasterii Alcobacensis, nunc in Publica Olisiponensi Bibliotheca asservato, descripta haec ipsa reperitur narratio; in quo similiter codice S. Fulgentii, et Pauli Orosii scripta, ac super capta Salacia (Alcacer) poema, quod infra edendum, inveniuntur. (...)

Vol. 1 - Fol. 94

Quomo sit capta sanctaren ciuitas a rege alfonso comitis henrici filio.

Ab hinc rex.

Oratio regis ad milites.

Vol. 1 - Fol. 95

Translatio et miracula S. Vicentii.

Narratio S. Vicentii translationis, et miraculorum, in Codice 286 monasterii Alcobacensis scripta, hodierno tempore in Publica Olisiponensi Bibliotheca servata, nostra non parum interest; quod, et quasdam rerum saeculis XII. et XIII. gestarum dilucidando, civilem huius regni historiam, et praesertim eccleciasticam iuvat. (...)

Vol. 1 - Fol. 96

Cumque nihil super utriusque codicis aetate Brandanus moneat; hunc aut Magistri Stephani, illius cathedralis canonici, et narrationis scriptoris, autographum, aut autographi; vel etiam Alcobacensis codicis apographum credere aeque licet, quod probabilius nobis videtur; tum quod codex hic, quo utimur, eadem sit, ac scriptor, aetate; tum quod Brandanus, dum utrumque laudat, primum hunc semper laudet. (...)

Incipiunt miracula sancti uincentii martiris, edita ulixbone a magistro stephano sedis ulixbonensis precentore.

I. Miraculum.

II. Miraculum.

Vol. 1 - Fol. 97

III. Miraculum.

IV. Miraculum.

V. Miraculum.

Vol. 1 - Fol. 98

VI. Miraculum.

VII. Miraculum.

VIII. Miraculum.

IX. Miraculum.

X. Miraculum.

XI. Miraculum.

Vol. 1 - Fol. 99

XII. Miraculum.

XIII. Miraculum.

XIV. Miraculum.

XV. Miraculum.

Vol. 1 - Fol. 100

XVI. Miraculum.

XVII. Miraculum.

XVIII. Miraculum.

XIX. Miraculum.

XX. Miraculum.

XXI. Miraculum.

XXII. Miraculum.

Vol. 1 - Fol. 101

XXIII. Miraculum.

XXIV. Miraculum.

Gosuini de expugnatione Salaciae carmen.

Super Salaciae oppidi (Alcacer do Sal) expuganatione poema, in codice 207 Alcobacensis monasterii, nunc in Publica Olisiponensi Bibliotheca, sub finem, scriptum, et a Brandano, et Fr. Fortunato a D. Bonaventura antea variis mendis editum, hîc typis etiam mandamus. (...)

Vol. 1 - Fol. 102

Vers. 215. Est hic Ulixbonae praesul, qui tot bona nostris (...)

Quomodo capta fuit alcaser a francis

Vol. 1 - Fol. 103

Vol. 1 - Fol. 104

Legenda martyrum morochii.

Super Martyribus, qui ex Moro?????hio dicuntur, in eodem codice, 52 ex Publica Portucalensi Bibliotheca, ubi S. Theotonii vita descripta reperitur, binae leguntur narrationes, legenda appellantur, quarum antea meminimus *; altera prolixioribus, altera brevioribus composita verbis. Nondum typis prima illa, diffusior scilicet, narratio, sive legenda, mandata fuit: secundam vero edidere Bollandiani, qui eam post aliorum iudicium a Joanne Tisserando ex Franciscanis, scriptore saeculi XV. dimidiati, scriptam crediderunt. (...)

Vol. 1 - Fol. 105

Quaedam reperta verba in Sancti Antonii vita, quam saeculo XIII. labente scriptam, mox edituri sumus, dubiam praebuerunt materiam opinioni, quae temere credita fuit; D. Petrum scilicet, Sancii I. filium, ?????? illorum Martyrum ossa ex Morochio adduxit, quasdam etiam secum tulisse sagittas, quibus illi confossi fuerant: nihil sane de hac re verba illa indicant. Aliud tamen censendum de narratione a Mathaeo Olisiponensi episcope scripta, quam Wadingus manuscriptam, sua servatam aetate, nunc certe amissam, laudat. (...)

Legenda sanctorum martirum quinque fratrum minorum colimbriensium, in venerabili conuentu sancte crucis eiusdem quiescentium.

Passio sanctorum martirum quinque fratrum minorum, scilicet, octonis presbiteri, beraldi, accursi, petri, et adiuti, qui passi sunt in ciuitate marrochii sub rege almiramolino pagano XVII.º kalendas februarii, Anno dominice incarnationis Millessimo ducentessiomo vicessimo.

Lectio I.

Lectio II.

Lectio III.

Lectio IV.

Vol. 1 - Fol. 106

Lectio V.

Lectio VI.

Lectio VII.

Lectio VIII.

Lectio IX.

Lectio X.

Vol. 1 - Fol. 107

Lectio XI.

Lectio XII.

Lectio XIII.

Lectio XIV.

Lectio XV.

Lectio XVI.

Vol. 1 - Fol. 108

Lectio XVII.

Lectio XVIII.

Lectio XIX.

Lectio XX.

Lectio XXI.

Lectio XXII.

Lectio XXIII.

Vol. 1 - Fol. 109

Vol. 1 - Fol. 110

Lectio XXXII.

Vol. 1 - Fol. 111

Vol. 1 - Fol. 112

Lectio XLIV.

Lectio XLV.

Lectio XLVI.

De beato antonio.

Vol. 1 - Fol. 113

Miraculum martirum de quodam qui in peccato mortali existens uoluit tangere sanctas reliquias.

Myraculum.

Alliud miraculum.

Prollogus in Legenda sanctorum ma????? quinque fratrum minorum.

Lectio I.

Vol. 1 - Fol. 114

Vol. 1 - Fol. 115

Lectio VI.

Lectio VII.

Lectio VIII.

Vol. 1 - Fol. 116

Lectio IX.

Vita Sanctii Antonii.

In nostram hanc monumentorum collectionem Sancti Antonii vitam inducendam eo tantum oportere censemus, quod ille ex hac Portugaliae regione oriundus sit; non quod utilitatis aliquid in nostrae historiae studium incumbentibus narratio factorum, vel etiam virtutum huius sancti viri, piis licet, religiosisque utilissima, suppeditare videatur: facta eni???? haec ad Italiam praecipue referuntur, et ab Italo scriptore collecta, narrata, et scripta manifeste apparent. (...)

Incipit prologus in vita Sancti Antonii confessoris, et de miraculis eiusdem, que approbata fuerunt per domnum Gregorium papam nonum et cardinales Romane ecclesie.

Vol. 1 - Fol. 117

De ciuitate, in qua natus fuit Sanctus Antonius.

Quomodo intrauit ordinem sancti Augustini.

Qualiter ????bidem profecit in moribus et sciencia.

Quomodo ordinem fratrum minorum intrauit beatus antonius, et de mutatione nominis eius.

Vol. 1 - Fol. 118

Quomodo iuit marrochium, et de reditu eius.

Quomodo ???nit romaniolam et qualiter ibidem uixit.

Qualiter scientia illius fratribus innotuit.

Vol. 1 - Fol. 119

De predicatione eius per romaniolam, et conuersione hereticorum

De fama eius, et efficacia predicationis eius.

Quomodo paduam uenit, et qualiter ibidem predicauit.

De persecutione diaboli, et de miraculo lucis, quam uidit.

De deuotione populi paduani, et fructu predicationis eius.

Vol. 1 - Fol. 120

Quomodo mortem suam predixit.

De cella, quam super nucem construi fecit.

Explicit pars prima.

Incipit pars secunda.

De transitu beati Antonii.

Vol. 1 - Fol. 121

De clamore ?????erorum, et populi con?????rsu et planctu.

De planctu dominarum, et quomodo ????aborauerunt ad habendum corpus eius.

Vol. 1 - Fol. 122

Qualiter ciues ????????ontis restituerunt fratrib???s, corpus eius ad locum suu????m portare disponentibus.

De deuotione popu????i, et miraculo celitus exibito.

De turbatione populi et adventu ministri.

De sententia pro fratribus data, et pontis confractione.

Vol. 1 - Fol. 123

De planctu fratrum, et transportationem Sancti Antonii.

De miraculis in gene?????li eadem die exibitis.

De processionibus et deuotione populi.

Vol. 1 - Fol. 124

De missione nuntiorum ad curiam pro sancti antonii canonizatione.

Vol. 1 - Fol. 125

De uisione celitus exhibita.

De canonizatione beati antonii.

De contractis.

Vol. 1 - Fol. 126

Vol. 1 - Fol. 127

Explicit de contractis.

Item de paraliticis.

Vol. 1 - Fol. 128

Item. De ceci?????

De febricitantibus.

Irib - Instituto de Registro Imobiliário do Brasil

Seção:



Palavra:


Dicas de pesquisa

Irib - Instituto de Registro Imobiliário do Brasil

imprimir enviar índice comentário